Informacje prawne kancelarii

Informacje prawne


Nasadzenia zastępcze w zamian za usunięcie drzew i krzewów

Frączek

sporządziła:
radca prawny Magdalena Frączek

Nie w każdym wypadku osoba, która zamierza dokonać wycinki drzew i krzewów, za których usunięcie pobierana jest opłata, będzie zobowiązana do jej uiszczenia. Na wniosek zainteresowanej strony, organ może bowiem odroczyć do 3 lat obowiązek uiszczenia opłaty w zamian za nasadzenia zastępcze. Wynika to wprost z treści art. 83 ust. 3 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz.U.2013.627 j.t., ze zm.).

Decyzja organu w tym przedmiocie ma charakter uznaniowy, co nie oznacza że może ona być dowolna. Organ ma obowiązek uzasadnić swoje rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami – tak gdy idzie o odmowę wydania zezwolenia, jak i jego udzielenie i wybór formy kompensaty przyrodniczej polegającej na pobraniu opłaty za wycięcie wnioskowanych przez stronę drzew lub krzewów albo jej odroczeniu w zamian za nasadzenia zastępcze. Odpowiednie uzasadnienie powinno umożliwić stronie odtworzenie toku rozumowania organu i przesłanek jakimi kierował się wydając takie a nie inne rozstrzygnięcie. Jest to ważne zwłaszcza, gdy organ orzeka odmiennie niż o to wnosiła strona. Nadto, uzasadnienie decyzji ma umożliwić Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu   kontrolę, czy organ I instancji w nie przekroczył granic swobodnego uznania, co dyskwalifikuję decyzję.

W zależności od stanu faktycznego konkretnej sprawy, decydująca może się okazać analiza stanu środowiska przyrodniczego, w którym rosną wnioskowane do wycinki drzewa lub krzewy, w tym także ich wiek, kondycja i rodzaj (gatunek), oraz ustalenie zmian, jakie w tym środowisku może wywołać ich usunięcie. W ramach prowadzonego postępowania dowodowego organ winien również zweryfikować, czy wnioskodawca dysponuje odpowiednią działką, na której mógłby dokonać nasadzeń zastępczych. Potrzebna może się też okazać ocena jego możliwości finansowych, a więc czy będzie on w stanie uiścić opłaty za usunięcie drzew lub krzewów i w jakiej wysokości. Gdy idzie o analizę okoliczności prawnych sprawy, to organ nie może pominąć postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli został ustanowiony dla danego terenu, czy przykładowo – decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, decyzji środowiskowej, jeżeli zostały wydane. W przeciwnym wypadku narazi się na zarzut oparcia rozstrzygnięcia na niepełnych ustaleniach, wybiórczego rozważenia okoliczności sprawy. Z punktu widzenia ochrony zasobów przyrody, istotne przy podejmowaniu rozstrzygnięcia powinny są  też  takie czynniki jak: wiek przeznaczonych do usunięcia drzew, ich kondycja oraz gatunek. Ustawodawca chroni bowiem w większym stopniu drzewa starsze, uznawane za bardziej gatunkowo wartościowe i w dobrej kondycji,  co też może w całokształcie okoliczności daje sprawy – w przypadku wydania zezwolenia na ich usunięcie – stanowić uzasadnienie dla naliczenia opłaty bez jej odroczenia na okres 3 lat w zamian za nasadzenia zastępcze.